ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਇਰਾਨ ਵਿਚਕਾਰ ਤਣਾਅ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਤੇਜ਼ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਦੋਵੇਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵੱਲੋਂ ਸੰਕੇਤ ਮਿਲ ਰਹੇ ਹਨ ਕਿ ਜੇ ਪਰਮਾਣੂ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਚੱਲ ਰਹੀਆਂ ਗੱਲਬਾਤਾਂ ਨਾਕਾਮ ਰਹੀਆਂ ਤਾਂ ਸਥਿਤੀ ਜੰਗ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਇਰਾਨ ਨਾਲ ਸਮਝੌਤੇ ਲਈ 10 ਤੋਂ 15 ਦਿਨਾਂ ਦਾ ਸਮਾਂ ਕਾਫ਼ੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਦੋਵੇਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਪਰਮਾਣੂ ਮਸਲੇ ‘ਤੇ ਵਾਰਤਾਵਾਂ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਅਟਕੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ। ਇਰਾਨ ਨੇ ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਇਸਰਾਈਲ ਵੱਲੋਂ ਰੱਖੀਆਂ ਗਈਆਂ ਮੰਗਾਂ — ਜਿਵੇਂ ਮਿਸਾਈਲ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਸੀਮਿਤ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਹਥਿਆਰਬੰਦ ਗਰੁੱਪਾਂ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧ ਤੋੜਨਾ — ‘ਤੇ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਹਾਲੀਆ ਗੱਲਬਾਤਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੋਈ ਵੱਡੀ ਪ੍ਰਗਤੀ ਨਾ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਇਹ ਅਟਕਲਾਂ ਲੱਗ ਰਹੀਆਂ ਹਨ ਕਿ ਦੋਵੇਂ ਪੱਖ ਸੰਭਾਵਿਤ ਟਕਰਾਅ ਲਈ ਤਿਆਰੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਇਰਾਨ ਦੇ ਪਰਮਾਣੂ ਅਤੇ ਫੌਜੀ ਢਾਂਚਿਆਂ ‘ਤੇ ਹੋਏ ਹਮਲਿਆਂ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਅੰਦਰ ਵਿਰੋਧ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਰਾਨ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਕੁਝ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋਈ ਹੈ।
ਇਸਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਇਰਾਨ ਨੇ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਕਿ ਕਿਸੇ ਵੀ ਹਮਲੇ ਦਾ ਜਵਾਬ ਖੇਤਰੀ ਪੱਧਰ ਦੀ ਵੱਡੀ ਜੰਗ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕੀ ਤੇ ਇਸਰਾਈਲੀ ਟਿਕਾਣਿਆਂ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਇਸ ਹਫ਼ਤੇ ਇਰਾਨ ਵੱਲੋਂ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਜਲਡੰਘੀ ਵਿੱਚ ਲਾਈਵ ਫਾਇਰ ਫੌਜੀ ਅਭਿਆਸ ਵੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਜੋ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਤੇਲ ਵਪਾਰਕ ਸਮੁੰਦਰੀ ਰਸਤਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਜੇ ਕੂਟਨੀਤਿਕ ਗੱਲਬਾਤ ਅਸਫਲ ਰਹੀ ਤਾਂ ਮੱਧ-ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਤਣਾਅ ਹੋਰ ਵੱਧ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਵਿਸ਼ਵ ਆਰਥਿਕਤਾ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ‘ਤੇ ਵੱਡਾ ਅਸਰ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ।
